अविमोच्य असञ्चिति अग्राधिकार शेयर निष्कासन अनुमति : नबिल बैंकलाई दीर्घकालीन पूँजी जुटाउने नयाँ विकल्प,पुँजीबजारकै नौलो अभ्यास

काठमाडौँ । नेपाल धितोपत्र बोर्ड (सेबोन)ले नबिल बैंक लिमिटेडलाई पहिलोपटक अविमोच्य असञ्चिति अग्राधिकार शेयर निष्कासन गर्न अनुमति दिएको छ। यो अनुमति नेपाली बैंकिङ तथा पुँजीबजारका दृष्टिले महत्वपूर्ण मानिएको छ, किनभने यसले बैंकलाई दीर्घकालीन पूँजी संरचना सुदृढ गर्ने नयाँ विकल्प उपलब्ध गराएको छ।सेबोनबाट प्राप्त स्वीकृतिअनुसार नबिल बैंकले ‘८ प्रतिशत नबिल अविमोच्य असञ्चिति अग्राधिकार शेयर’ जारी गर्नेछ। बैंकले प्रति कित्ता १०० रुपैयाँ अंकित मूल्यका कुल ५ करोड कित्ता अग्राधिकार शेयर निष्कासन गर्नेछ, जसबाट बैंकले ५ अर्ब रुपैयाँ पूँजी संकलन गर्ने लक्ष्य राखेको छ।

Advertisement:

यस अग्राधिकार शेयर निष्कासन प्रक्रियाका लागि बैंकले एनआईसी एसिया क्यापिटल लिमिटेडलाई बिक्री प्रबन्धक नियुक्त गरिसकेको छ। बिक्री प्रबन्धकले निष्कासनको संरचना, आवेदन प्रक्रिया, आवंटन तथा सेटलमेन्टसम्बन्धी सम्पूर्ण व्यवस्थापन गर्नेछ।

अग्राधिकार शेयरको विशेषता 

यो अग्राधिकार शेयर अविमोच्य भएकाले बैंकले निश्चित अवधिपछि अनिवार्य रूपमा फिर्ता गर्नुपर्ने हुँदैन। साथै, असञ्चिति भएकाले कुनै वर्ष लाभांश वितरण हुन नसकेमा उक्त लाभांश आगामी वर्षमा सारिँदैन। तर, यसमा ८ प्रतिशत निश्चित प्रतिफल निर्धारण गरिएको छ, जसले स्थिर र पूर्वानुमानयोग्य आम्दानी खोज्ने संस्थागत लगानीकर्तालाई आकर्षित गर्ने अपेक्षा गरिएको छ।

संस्थागत लगानीकर्तामा सीमित

सेबोनका अनुसार यस किसिमका अग्राधिकार शेयरमा आम सर्वसाधारणले आवेदन दिन पाउने छैनन्। साथै, धितोपत्र बोर्डबाट अनुमति प्राप्त अन्य साधारण संस्थाहरूले समेत आवेदन दिन नपाउने व्यवस्था गरिएको छ। केवल योग्य संस्थागत लगानीकर्तामात्रै यस शेयरमा आवेदन दिन सक्नेछन्। यसले जोखिम वहन गर्ने क्षमता भएका र दीर्घकालीन लगानी रणनीति अपनाउने लगानीकर्तालाई लक्षित गरेको देखिन्छ।

बैंकका लागि महत्व

नबिल बैंकका लागि यो अग्राधिकार शेयर निष्कासन पूँजी पर्याप्तता अनुपात मजबुत बनाउने महत्वपूर्ण माध्यम बन्नेछ। अविमोच्य अग्राधिकार शेयरलाई नियामक दृष्टिले प्रायः टियर–१ वा दीर्घकालीन पूँजीको रूपमा गणना गर्न सकिने भएकाले बैंकको वित्तीय स्थायित्व र ऋण विस्तार क्षमता बढ्ने अपेक्षा गरिएको छ। साथै, साधारण शेयर जारी गर्दा हुने स्वामित्वमा नघटीकननै पूँजी संकलन गर्न सकिने भएकाले बैंक व्यवस्थापनका लागि यो विकल्प उत्तम मानिएको छ।

यो अग्राधिकार शेयर अविमोच्य भएकाले बैंकले निश्चित अवधिपछि अनिवार्य रूपमा फिर्ता गर्नुपर्ने हुँदैन। साथै, असञ्चिति भएकाले कुनै वर्ष लाभांश वितरण हुन नसकेमा उक्त लाभांश आगामी वर्षमा सारिँदैन। तर, यसमा ८ प्रतिशत निश्चित प्रतिफल निर्धारण गरिएको छ, जसले स्थिर र पूर्वानुमानयोग्य आम्दानी खोज्ने संस्थागत लगानीकर्तालाई आकर्षित गर्ने अपेक्षा गरिएको छ।

पुँजीबजारका लागि पनि नयाँ अभ्यास

नबिल बैंकले यस्तो किसिमको अग्राधिकार शेयर निष्कासन गर्न अनुमति पाउनु नेपाली पुँजीबजारका लागि पनि नयाँ अभ्यासको रूपमा हेरिएको छ। यसले भविष्यमा अन्य वाणिज्य बैंक तथा वित्तीय संस्थाहरूलाई पनि वैकल्पिक पूँजी उपकरण प्रयोग गर्न प्रेरित गर्न सक्छ। दीर्घकालीन संस्थागत लगानीकर्ताका लागि स्थिर प्रतिफल दिने नयाँ लगानी माध्यम थपिनु बजारको विविधिकरणतर्फको सकारात्मक कदम मानिएको छ।

समग्रमा, नबिल बैंकको अविमोच्य असञ्चिति अग्राधिकार शेयर निष्कासनले बैंकको पूँजी संरचना सुदृढ गर्नुका साथै नेपाली बैंकिङ तथा पुँजीबजारमा नयाँ वित्तीय साधनको प्रयोगलाई अघि बढाउने महत्वपूर्ण निर्णयका रूपमा हेरिएको  छ।